ការតវ៉ារបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ចំពោះដំណើររបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក អនុទីន ចាន់វីរៈគុល ចូលតំបន់អានសេះដោយគ្មានការអនុញ្ញាតពីកម្ពុជា គឺជាការអនុវត្តសិទ្ធិ និងកាតព្វកិច្ចរបស់រដ្ឋអធិបតេយ្យ ក្នុងការការពារអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួន។
ចំណុចសំខាន់ដែលត្រូវផ្តោត គឺ៖ តើតំបន់អានសេះស្ថិតនៅទីណា?
បញ្ហាព្រំដែនមិនអាចកំណត់ដោយសុន្ទរកថានយោបាយ ការដាក់ទង់ជាតិ វត្តមានកងកម្លាំង ការសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ឬការបង្កើតវត្តមានជាក់ស្តែងនៅលើដីបានឡើយ។ ការកំណត់ព្រំដែនត្រូវផ្អែកលើឯកសារគតិយុត្ត សន្ធិសញ្ញា ផែនទី និងការវាស់វែង-ខ័ណ្ឌសីមាតាមយន្តការដែលភាគីទាំងពីរបានព្រមព្រៀង។
តាមការបញ្ជាក់របស់រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានកិច្ចការព្រំដែន តំបន់អានសេះស្ថិតនៅស្រុកជាំក្សាន្ត ខេត្តព្រះវិហារ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ ផែនទីមាត្រដ្ឋាន 1:200,000 ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងដំណើរការកំណត់ព្រំដែនតាមអនុសញ្ញា និងសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀមឆ្នាំ១៩០៤ និង១៩០៧ បង្ហាញទីតាំងនេះនៅក្នុងទឹកដីកម្ពុជា។
គួរឱ្យកត់សម្គាល់ផងដែរ ផែនទីស៊េរី L7017 មាត្រដ្ឋាន 1:50,000 ដែលរៀបចំដោយភាគីថៃជាឯកតោភាគី និងមិនត្រូវបានកម្ពុជាទទួលស្គាល់ជាមូលដ្ឋានគតិយុត្តសម្រាប់កំណត់ព្រំដែន ក៏បង្ហាញទីតាំងអានសេះនៅខាងកម្ពុជានៃខ្សែដែលមានបង្ហាញលើផែនទីនោះផងដែរ។
ដូច្នេះ ពាក្យសម្ដីមិនអាចបង្កើតព្រំដែនបានទេ ហើយកម្លាំងក៏មិនអាចបង្កើតអធិបតេយ្យភាពបានដែរ។ ទូកុងតឺន័រមិនមែនជាបង្គោលព្រំដែន លួសបន្លាមិនមែនជាខ្សែព្រំដែនអន្តរជាតិ ហើយទង់ជាតិមិនអាចផ្ទេរអធិបតេយ្យភាពពីរដ្ឋមួយទៅរដ្ឋមួយបានឡើយ។
ការបង្កើតវត្តមាន ឬស្ថានភាពថ្មីនៅលើដីដោយឯកតោភាគី មិនគួរត្រូវបានយកមកធ្វើជាមូលដ្ឋានសម្រាប់ការទាមទារអធិបតេយ្យភាព ឬកំណត់ព្រំដែននៅពេលក្រោយឡើយ។ ស្ថានភាពជាក់ស្តែងដែលកើតឡើងដោយសកម្មភាពឯកតោភាគី មិនអាចជំនួសការកំណត់ព្រំដែនតាមច្បាប់ និងយន្តការដែលបានព្រមព្រៀងនោះទេ។
ជាពិសេស ដំណើររបស់មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់មួយរូបទៅកាន់តំបន់មានបញ្ហាព្រំដែន មិនអាចធ្វើឱ្យស្ថានភាពដែលគ្មានមូលដ្ឋានច្បាប់ ក្លាយទៅជាស្របច្បាប់បានឡើយ។ វត្តមាននៅលើដី និងអធិបតេយ្យភាព គឺជាបញ្ហាពីរដែលមិនគួរត្រូវបានលាយបញ្ចូលគ្នា។
កម្ពុជាគាំទ្រការដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនដោយសន្តិវិធី តាមច្បាប់ ឯកសារគតិយុត្ត និងយន្តការទ្វេភាគី ជាពិសេសតាមរយៈគណៈកម្មការចម្រុះព្រំដែន (JBC)។ ដូច្នេះ ភាគីទាំងពីរគួររក្សាស្ថានភាពមិនឱ្យប្រែប្រួល បញ្ឈប់ការបង្កើតស្ថានភាពថ្មីនៅលើដី និងវិលត្រឡប់ទៅកាន់ការងារបច្ចេកទេស និងយន្តការព្រំដែនដែលបានព្រមព្រៀងគ្នា។
កម្ពុជាចង់បានសន្តិភាព និងទំនាក់ទំនងល្អជាមួយប្រទេសជិតខាង ប៉ុន្តែសន្តិភាពមិនមានន័យថា ត្រូវទទួលយកការប៉ះពាល់ដល់អធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដីដោយស្ងៀមស្ងាត់នោះទេ។
តំបន់អានសេះត្រូវដោះស្រាយដោយច្បាប់ ផែនទី ឯកសារព្រំដែន និងយន្តការដែលភាគីទាំងពីរបានព្រមព្រៀង—not by faits accomplis or unilateral actions.
ព្រំដែនមិនអាចផ្លាស់ប្តូរដោយដំណើរទស្សនកិច្ច។ អធិបតេយ្យភាពក៏មិនអាចកើតចេញពីការបង្កើតវត្តមានដោយកម្លាំងបានឡើយ៕
#តំបន់អានសេះ
#អធិបតេយ្យភាពកម្ពុជា
#បូរណភាពទឹកដី
#ព្រំដែនកម្ពុជា
#ដោះស្រាយបញ្ហាដោយសន្តិវិធី